Dlaczego zakochujemy się właśnie w tej osobie? Psychologia wyboru partnera
- Aneta Ryba

- 1 dzień temu
- 3 minut(y) czytania
Zaktualizowano: 8 godzin temu
Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego spośród tysięcy ludzi wybieramy właśnie tę jedną
osobę? Dlaczego jedni budują zdrowe i bezpieczne relacje, a inni – mimo najlepszych
intencji – po latach odnajdują się w związku pełnym cierpienia, kontroli lub samotności?
Psychologia od dziesięcioleci próbuje odpowiedzieć na to pytanie. Okazuje się, że wybór
partnera znacznie rzadziej jest dziełem przypadku, niż nam się wydaje.
Miłość nie zaczyna się w dniu poznania
Większość z nas wierzy, że zakochanie to kwestia chemii, losu lub szczęścia.
Psychologia pokazuje jednak, że na wybór partnera wpływa wiele czynników, które
zaczynają kształtować się już w dzieciństwie.
Sposób, w jaki byliśmy kochani, jak wyglądały relacje naszych rodziców, czego nauczyliśmy się o zaufaniu, konfliktach i bezpieczeństwie – wszystko to wpływa na nasze dorosłe wybory.
Carl Gustav Jung – spotykamy także własny cień
Szwajcarski psychiatra Carl Gustav Jung uważał, że często nie zakochujemy się wyłącznie w drugiej osobie, lecz również w tym, co ona symbolizuje dla naszej nieświadomości.
Jung opisywał zjawisko projekcji – przypisywania drugiej osobie cech, pragnień lub
wyobrażeń, które nosimy w sobie. W okresie zakochania łatwo idealizować partnera i nie
dostrzegać sygnałów ostrzegawczych.
Dopiero z czasem, gdy emocje opadają, zaczynamy widzieć partnera takim, jakim jest
naprawdę.
„Dopóki nie uczynisz nieświadomego świadomym, będzie kierowało twoim życiem, a ty nazwiesz to losem.”
— Carl Gustav Jung
To jedna z najbardziej znanych i najczęściej cytowanych myśli Junga. Zachęca do refleksji nad własnymi schematami i motywacjami.
John Bowlby – dzieciństwo ma znaczenie
Brytyjski psychiatra i twórca teorii przywiązania John Bowlby wykazał, że sposób
budowania więzi z opiekunami we wczesnym dzieciństwie wpływa na nasze relacje w
dorosłości.
Osoby, które dorastały w poczuciu bezpieczeństwa, częściej tworzą stabilne związki.
Natomiast osoby wychowujące się w atmosferze nieprzewidywalności, chłodu
emocjonalnego lub przemocy mogą mieć większą skłonność do lęku przed odrzuceniem,
nadmiernej zależności lub trudności z budowaniem zaufania.
Nie oznacza to, że dzieciństwo determinuje całe życie. Oznacza jedynie, że warto znać
własne schematy i świadomie nad nimi pracować.
John Gottman – o sukcesie związku decyduje codzienność
Profesor John Gottman, jeden z najbardziej znanych badaczy relacji na świecie, od ponad 40 lat analizuje zachowania par.
Jego badania pokazują, że o trwałości związku nie decydują wielkie romantyczne gesty, lecz codzienne drobne zachowania.
Szczególnie niebezpieczne są cztery wzorce komunikacji, które Gottman nazwał „Czterema Jeźdźcami Apokalipsy”:
● ciągła krytyka,
● pogarda,
● postawa obronna,
● wycofywanie się z rozmowy.
Im częściej pojawiają się one w relacji, tym większe ryzyko rozpadu związku.
Środowisko również wybiera za nas
Psychologia społeczna pokazuje, że ogromny wpływ na nasze decyzje mają również ludzie, wśród których żyjemy.
Rodzina, przyjaciele, kultura, przekonania religijne, sytuacja finansowa czy środowisko pracy mogą wpływać na to:
● kogo uznajemy za odpowiedniego partnera,
● jak rozumiemy miłość,
● co jesteśmy skłonni zaakceptować,
● kiedy decydujemy się odejść ze związku.
Czasami pozostajemy w relacji nie dlatego, że jesteśmy szczęśliwi, lecz dlatego, że boimy
się opinii otoczenia lub samotności.
Dlaczego nie dostrzegamy sygnałów ostrzegawczych?
Na początku związku wiele zachowań interpretujemy jako oznaki miłości. Zazdrość wydaje się troską. Kontrola bywa odbierana jako zainteresowanie. Szybkie tempo rozwoju relacji uznajemy za dowód wyjątkowego uczucia.
Dopiero po czasie okazuje się, że niektóre z tych zachowań mogą prowadzić do
ograniczania wolności drugiej osoby.
Nie oznacza to, że każda zazdrość czy każdy konflikt prowadzi do przemocy. W zdrowej
relacji partnerzy potrafią rozmawiać, szanować swoje granice i wspólnie rozwiązywać
problemy.
Świadomy wybór
Miłość nie polega wyłącznie na uczuciach. To również decyzje podejmowane każdego dnia. Dlatego warto zadać sobie kilka pytań jeszcze zanim pojawią się wspólny dom, kredyt czy dzieci:
● Czy przy tej osobie mogę być sobą?
● Czy czuję się bezpiecznie?
● Czy potrafimy rozmawiać o trudnych sprawach?
● Czy szanujemy swoje granice?
● Czy potrafimy rozwiązywać konflikty bez poniżania i zastraszania?
● Czy moje otoczenie widzi w tej relacji coś, czego ja jeszcze nie dostrzegam?
Świadomość własnych potrzeb i schematów nie daje gwarancji idealnego związku, ale
znacząco zwiększa szansę na zbudowanie relacji opartej na szacunku, zaufaniu i
partnerstwie.
Polecane źródła
John Bowlby – Attachment Theory
The Gottman Institute – Research-Based Relationship Science
American Psychological Association (APA) – Healthy Relationships
Carl Gustav Jung Foundation
European Institute for Gender Equality (EIGE) – informacje o zdrowych relacjach i
przemocy w bliskich związkach
Uwaga: Ten artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje diagnozy psychologicznej,
psychoterapii ani porady prawnej. Jeśli doświadczasz przemocy lub czujesz się zagrożona,
warto skontaktować się z odpowiednimi służbami lub specjalistą.



